Osmanlı Devleti Sanat ve Mimari Sanat Eserleri

0
8776
Mimar Sinan Kimdir İstanbul Osmanlı Baş Mimarı Süleymaniye Camiinin Haliç Tarafında Bulunan Mezarı. Mezarlığın Köşesinde Vakfedilmiş Sebili
Mimar Sinan Kimdir İstanbul Osmanlı Baş Mimarı Süleymaniye Camiinin Haliç Tarafında Bulunan Mezarı. Mezarlığın Köşesinde Vakfedilmiş Sebili

OSMANLT DEVLETİ SANAT ESERLERİ

ERKEN DöNEM (1299-1453) A) Dini Mimari
(Cami , Medrese,Türbe ,Anıtmezar) CAMİLER 1-Hacı Özbek Camii- İznik (1333) 2-Yeşil Cami – İznik 3-Ulu Cami -Bursa (1396) 4-Hüdavendigar Cami – Bursa 5-Yeşil Cami – Bursa (1424) 6-Üç Şerefeli Cami – Edirne (1437-1447-) 7-Muradiye Cami – Edirne 8-Eski Cami – Edirne 9-Hacı Bayram Cami – Ankara
MEDRESELER 1-İznik Süleyman Paşa Medresesi (İlk Osmanlı Medresesi)
2- Lala Şahin Paşa Medresesi – Bursa
3- Yıldırım Medresesi – Bursa
4- Yeşil Medresesi – Bursa
5- Muradiye Medresesi – Bursa
ANITMEZAR(TÜRBE) 1-Yeşil Türbe- Bursa
2- Humahatun Türbesi – Bursa
3- Devlethatun Türbesi – Bursa
4- Kırgızlar Türbesi – İznik
5- Sarı Saltuk Türbesi – İznik
6- Yakup Çelebi Türbesi – İznik
7- Hacı Bayram Türbesi – Ankara
8- Malkoçoğlu Mehmet Türbesi – Gebze
B) SiViL MiMARi
1- Emir Han Kervansarayı -Bursa – Orhan Gazi tarafından
2- Gaye Han ve İpek Han Kervansarayı – Çelebi Mehmet tarafından
3- Bursa Bedesteni
4- Eski(atik) Bedesteni
5- Edirne Bedesteni
6- İsatanbul Sandal Bedesteni
KLASİK DÖNEM(1453-1700) A) Dini Mimari
Mimar Sinan dönemeDamgasını vurmuştur.(315 eserle)
1-Şehzade Camii (1544-1548) Kanuni Döneminde , Mimar Sinan’ın Çıraklık Eseri
2-Süleymaniye Cami ve Külliyesi (1550-1557) Kanuni Döneminde , Mimar Sinan’ın Kalfalık Eseri
3- Selimiye Cami ve Külliyesi (1569-1574) II.Selim Döneminde , Mimar Sinan’ın Ustalık eseri
4- Hüsreviye Cami Ve Külliye – Şam
5- Mihrimah Sultan Cami ve Külliyesi – Üsküdar/İstanbul
6- Rüstem Paşa Cami ve Külliyesi – Tekirdağ
7- Sokullu Mehmet Paşa Cami ve Külliyesi Lüleburgaz 8– Sokullu Mehmet Paşa Cami ve Külliyesi Havza
9 – Melek Ahmet Paşa Cami – Diyarbakır
Mimar Sinan’ın İlk eseri “HASAKİ KÜLLİYESİ ” (1539 ) –
İstanbul
Diğer Mimarların Eserleri,
1- Fatih Külliyesi (1463-1476) – İstanbul
2- Beyazid Küliiyesi (1501-1505)- İstanbul – Mimar Hayrettin
3- Sultan Ahmet Cami ve Külliyesi-İstanbul -Mimar Mehmet Ağa
4- Yeni Cami – İstanbul- M Davut , Dalgıç Ahmet , Musa Ağa

Mimar Sinan Kimdir Koca Mimâr Sinân Âğâ İstanbul Osmanlı Baş Mimarı İnşaat Mühendisi Başyapıtı Ustalık Eserleri Kovuk Egri Kemer
Mimar Sinan Kimdir Koca Mimâr Sinân Âğâ İstanbul Osmanlı Baş Mimarı İnşaat Mühendisi Başyapıtı Ustalık Eserleri Kovuk Egri Kemer

MEDRESELER
1- Haseki Külliyesi Medresesi -İst – Kanuni Dönemi
2- Şehzade Külliyesi Medresesi -İst – Kanuni Dönemi
3- Rüstem Paşa Medresesi – İst – Kanuni Dönemi
4- Mührimah Sultan Külliyesi Medresesi – İst -Kanuni Dönemi
5- Selimiye Külliyesi Medresesi – Edirne – Kanuni Dönemi
6- Kılış Ali Paşa Külliyesi Medresesi – İst III.Murat Dönemi
ANITMEZAR(TÜRBE)
1- Eyüp Sultan Türbesi – İst – Fatih Dönemi
2- Fatih Sultan Mehmet Türbesi – İst – II.Beyazt
3- Yavuz Sultan Selim Türbesi – İst – Kanuni
4- Barbaros Hayrettin Türbesi – İst – Kanuni
5- Şehzade Mehmet Türbesi – İst – Kanuni
6- K.Sultan Süleyman Türbesi -İst
7- II.Selim Türbesi – İst
B) SiViL MiMARi
1- Topkapı Sarayı – İst – 1478 -Fatih Dönemi , Kutsal Emanetler buradadır.
2- Çinili Köşk -1472 – Fatih ‘in en eski eseri 3 -Siyavuş Paşa Köşkü- 1578 III.Selim(sarı)
4- Yalı Köşkü -1592- Fatih Dönemi
5- Revan Köşkü -1636- IV.Murat
6- Bağdat Köşkü – 1639- IV.Murat
7- Sepetçiler Köşkü 1643 – İbrahim
8- Fatih Külliyesi ve Kervansarayı
9- Yakup Bey Hanı -Çanakkale
10- Deliler Hanı – Hüsrev Paşa
11-Şehzade Külliyesi ve Kervan sarayı – Mimar Sinan 12-Edirne Rüstem Paşa Kervansarayı – Mimar Sinan
13- Lüleburgaz Sokullu Kervansarayı Mimar Sinan
14- Antakya Payas Külliyesi Mimar Sinan
GEÇ DÖNEM (1700-?)
A) Dini Mimari
1-Nuru Osmaniye Cami(Barok tarzı ilk cami İst – I.Mahmut)
2-Laleli Cami – İst -1763 – III.Mustafa
3- Dolmabahçe Cami – İst 1853 – Abdülmecit
4- Ortaköy Cami – İst- 1854 Abdülmecit
5- Nusretiye Cami- İst II:Mahmut
6- Aksaray Valide Cami İst – 1854 Abdülmecit
Dönemin En ünlü Mimari : Kemalettin Bey , (eski TBMM, Bebek Cami … )
B) SiViL MiMARi -1-
a) Saraylar
1-Dolmabahçe Sarayı-1853- İst-Abdülmecit *Avrupa sarayları taklit edilmiş * 71 numaralı odada M.K vefat etti
2- İshak Paşa Sarayı-1784 -I.Abdülhamit Dönemide , Doğubeyazıt’ta bölge valisi olan İshak Paşa tarafından yaptırılmıştır.
3-Beylerbeyi Sarayı- 1861-1865- Abdülaziz , Mimari Serkis Balyan’dır
4- Yıldız Sarayı – III.Selim tarafından, Annesi Mihrişah Valide Sultan için
yaptırılan bir köşk iken , Padişah II.Abdülhamit Döneminde eklenen binalarla
“YILDIZ SARAYI” adını almıştır.
*1924’ten 1941’e kadar Harp Akademileri binası olarak kullanılmış , 1994’te müzeye çevrilmiştir.
5- Çırağan Sarayı – 1871 – İst – Abdülaziz

Mimar Sinan Heykeli Ve Selimiye Camii Mimarsinan Yapıtları Geçmiş Dünya Usta Mimarlık Mimari Köprü Yol Han Su Kemeri Saray Edirne
Mimar Sinan Heykeli Ve Selimiye Camii Mimarsinan Yapıtları Geçmiş Dünya Usta Mimarlık Mimari Köprü Yol Han Su Kemeri Saray Edirne

b) Köşkler
1- Kurşunlu Mahzen Köşkü – 1718
2- Florya Köşkü III.Ahmet
3- Yalı Köşk 1719- III.Ahmet
4- Bayıldım – 1748 -I.Mahmut
5- Sultan Osman Köşkü -1755 -III.Osman
6- Aynalı Kavak Köşkü – 1791 – III.Selim
c) Kervansaraylar- Hanlar
1-Kuşadası Öküz Mehmet Paşa Kervansarayı
2-İstanbul Çakmacılar Valide Hanı
3-İstanbul Vezir Han
4-Merzifon Taşhan
5-Safranbolu Cincihan
6-Ulukışla Mehmet Paşa Kervansarayı
7- Edirne Ekmekçioğlu Ahmet Paşa Kervansarayı
8-Diyarbakır Cici Çeperhan
9- Sivas Yıldızeli Yeni Han
10-Bilecik Vezir Han
11- İstanbul Laleli Büyük Yeni Han
12 -İstanbul Sırmakeş Şimkeşhane Hanı
13-İstanbul Hasan Paşa Hanı
14- İzmir Kızlar Ağası Hanı
15 -İzmir Mirkelamoğlu Hanı
16- İzmir Çakaoğlu Hanı
Hanlar Şehirlerde yapılan yapılardır;Tüccarların dinlendikleri yerlerdir.
B) SiViL MiMARi -2­d) Bedestenler
1- İstanbul Yeni Bedesteni
2- Ankara Mahmut Paşa Bedesteni
3- Amasya Bedesteni
4- Niğde Bedesteni
5- Mısır Çarşısı
6- Bursa Çarşısı
e) Çeşmeler
1- Sultan Ahmet Çeşmesi 1728 -Barok-Rokoko Tarzı
2- Üsküdar – III.Ahmet Meydanı Çeşmesi (1728)
3- Tophane – I.Mahmut Çeşmesi (1730)
4- Fatih – Nevşehirli Damat İbrahim Paşa Çeşmesi -(1730)
5- Fatih – Osman Çeşmesi(1756)
6- III.Selim Çeşmesi(1802)
7- Talimhane – II.Mahmut Çeşmesi
8- Hüsrev Kethüda Sebili 1566
9- Mimar Sinan Sebili
*** Klasik Döneme Ait Önemli Çeşmeler 1-Davut Paşa Çeşmesi -1845
2- Aşık Paşazade Çeşmesi -1546
3- Haliç İbrahim Paşa Çeşmesi – 1599
4 – Hatice Valide Sultan Çeşmesi – 1663
C) Askeri Mimari
1-Anadolu Hisarı – Yıldırım Beyazıt
2- Rumeli Hsarı – Fatih
3- Kilit Bahir Kalesi – Fatih
4- Seddül Bahir Kalesi – IV.Mehmet
5- Kale-i Sultaniye – III.Selim 6 -Selimiye Kışlası – III.Selim 7- Levent Kışlası- III:Selim
MİNYATÜR: Derinlik , ışık , gölge gözetmeyen; kişilerin mevkilerine göre çizilmesi sanatına denir. 1-Matrakçı Nasuh – XVI.yy
2- Nigari – XVI.yy
3- Nakkaş Osman XVI.yy
4- Levni – XVIII.yy – Lale Devri 🙂
5- Seyyid Osman
6- Mustafa Sait
HAT : Güzel yazı yazma sanatı
1- Amasya Şeyhi Hamdullah
2- Mustafa Rakım Efendi
3- Hafız Osman
4- Ahmet Karahisari
5- Mehmet Esad Yesari 6 – Mustafa İzzet Efendi
RESİM : Resim 19.yy kadar gelişme göstermemiş. 1-Şeker Ahmet Paşa 2- Osman Hamdi 3 -Süleyman Seyyid 4- Osman Nuri Bey
*** İlk Resim Eğitim 1881 Sanayi Nefise Mektebidir.
*** Şeker Ahmet İlk resim sergisini açmış , Abdülaziz döneminde
Avrupa’ya gönderilmiş.
*** Osman Hamdi Bey Arkeoloji müzesini ve sonra Sanayi Nefise mektebini açmış.
*** İlk Portresini yaptıran Padişah Fatih (İtalyan ressam Bellin) TEZHİP : El yazısı kitapları altın yıldız ve boya ile süsleme sanatı.
MüZiK:
1- Mehter Takımı
2- Abdülkadir Meraği Xv.yy
3- Itri XVII.yy
4- Dede Efendi XIX.yy
5- Zekai Dede – III.Selim Dönemi 6-Hacı Arif Bey
a) Divan
1 -Ne simi 2-Ahmedi 3-Fuzuli
4-Baki 5- Nefi
6-Nedim(Lale Devrinin en önemli Şairi)
EDEBİYAT:
b)Halk
1-Pir Sultan 2-Öksüz Dede 3- Karacaoğulları 4-Dadaloğlu
Bilim Adamlarımız ve Eserleri
Matematik
1-Ali Kuşcu – Matematik temelini atan kişidir. 2-Sinan Paşa- Tazaruhname – Nasihatname
3- Matrakçı Nasuh – Cemal’ül – Küttap , Kemal’ül Hisab
4- Molla Lütfi – Taz’if ‘ül Mezbah Matematik-Astronomi
5- Kadızade-i Rumi – Muhtasar-ı Fi’l Hisab Astronomi
6- Takıyyeddin Mehmet – İlk rasathaneyi açan kişi.. Tarih
7- Lütfi Paşa – Asafname
8- Hazerfan Hüseyin – Batı ile ilişki kuran ilk bilgindir. Tarih- Hukuk
9- Ahmet Cevdet Paşa – Kısas-ı Enbiya ve Tarih-i Cevdet Tarih- Coğrafya
10- Katip Çelebi – Keşfü Zünnun , Cihannüma ve Fezleke
11- Evliya Çelebi – Seyahatname en önemli eseri. Coğrafya
12- Piri Reis – Kitab-ı Bahriye en önemli eseridir.
13- Seydi Ali Reis – Mirat’ül Memalik en önemli eseridir. Din – Hukuk
14- Zembilli Ali Efendi – El Mutahharat
15- İbn-i Kemal – Tevarih-i Ali Osman
16- Ebussuud Efendi – Duaname – Kanunname Din – Mantık
17- Molla Fenari – Meddet’ül Hayat
Tıp
18 – Akşemsettin – Ayn’ül Ayan
OSMANLI DEVLETİNDE KULLANILAN BAZI ÖNEMLİ TERİMLER VE ANLAMLARI
Emir-i Dad: Örfi hukukun başkanı, Adalet Bakanı
Fetihname: Zafer mektubu Hacip: Vezir
İmaret: Yoksullara yiyecek dağıtılan yer
Kadil-Kudat: Şeri hukukun başkanı
Kadı Leşker: Selçuklularda askeri davala ra bakan kişi
Melik: Hanedan üyesi şehzade olup eya­letleri yönetirler
Menşur : Yüksek rütbeli devlet görevlileri­nin atamalarını içeren padişah fermanı-dır(veziriik, beylerbeyliği)
Muhtesip: Zabıta
Naip: Vekil
Emir-i Sevahil: Donanma komutanı
Reis ül Bahr: Donanma komutanı
Atabey : Sultan çocuklarını eğiten kişi
Pervaneci: Arazi defterlerini tutan iktaları dağıtan kişi
Medrese: Eğitim
öğretim hizmetlerinin
yapıldığı yer
Hat (yazı sanatı): Arap harflerini malzeme olarak kullanan yüzey sanatı, sanatı kap­samında ela alınmaktadır.
Kabartma: Taş, kil, metal, ahşap, gibi malzeme yüzeylerinin oyulması yöntemiyle yapılan sanat eseri
Kümbet: Silindirik ya da çokgen planlı bir gövde üzerine konik biçimde yada pirami­dal bir külahla örtülü olarak yapılmış Türk ve iran mezar yapısı
Minyatür: Çoğunlukla eski yazma kitaplar­da görülen, ışık-gölge ve derinlik duygusu yansıtmayan küçük, renkli resim sanatı.
Çini: Duvar kaplaması olarak kullanılan renkli ve genellikle bezeli ve sırlı, ince fakat saydam olmayan toprak işleri.
Çanak – çömlek : Pişmiş topraktan yapı­lan her türlü kullanım eşyası. Seramik.
Malikhane: Devlet görevlilerine, üstün hizmet karşılığı olarak verilen toprak
Mecelle: Osmanlılar zamanında ilk medeni kanun
Nazır: Bakan
Narh: Temel tüketim mallarıntn tespiti
Sedaret Kedhudası:19. yy’da İçişleri Ba­kanı
Reisülküttap:19. yy’da Dışişleri Bakanı
Sanayi-i Nefise Mektebi: Osman Hamdi Bey’in kurduğu güzel sanatlar fakültesi
Sahn-ı Seman: Fatih’in yaptırdığı medrese
Sebil: Hayır için su dağıtılan yer.
Serdar-ı Ekrem: Vezir-i Azamın orduya başkomutanlık yaptığı zaman aldığı unvan
Sıbyan Mektebi: İlkokul (mahalle mektebi)
Şura-yı Devlet: Danıştay
Teb’a: Halk
Encümen-i Daniş: 1851de dil ve tarih alanında çalışmalar yapmak ve ders kitap­ları yazmak için kuruldu.
Ulufe: Yeniçerilere 3 ayda bir dağıtılan maaş
Tuğra: Padişah imzası
Voyvoda: Balkanlardaki valiler için kullanı­lan bir terim
Yeniçeri Ağası: Yeniçeri ocağının baş komutanı
Tereke: Ölen kişilere ait miras
Mutassarrıf: Tanzimat’tan sonra sancak beyliği kaldırılarak yerine tayin edilen me­murlara verilen unvan
Mekteb-i Mülkiye: 1859da kurulan bu­günkü siyasal bilgiler fakültesi , j£t*-/fna£arn
İptidaiye: Yeni usul ilkokul
Hatt-ı Hümayun: Padişahın el yazısı
Ferman: Padişahın resmi emri
Redif: ıı. Mahmut’un kurduğu askeri bir sınıf
Şadırvan: Etrafında bulunan çeşitli mus­luklardan ve fıskiyelerden su akan havuz tarzında kubbeli çeşme
Subaşı: Emniyet müdürü
Mevat Arazi: Kıraç ve ölü arazilerdir, geli^ getirmezler.
Hat: Yazı
Hüsn-ü Hat: Güzel yazı
İhtisap Ağası: Loncaları kadı adına denet­leyen kişi
Kethüda: Loncayı dtşarıda temsil eder hükümetle ilişkileri görüşürdü
Muhzır Ağa: İstanbul’da sivil kuralları çiğneyen yeniçeriler ve diğer askerler ara­sında düzeni sağlardı
Kasr-ı Adi: Fatih’ten sonra padişahların divan toplantılarını dinledikleri penceredir
Payitaht: Başkent
Şirket-i Hayriye: iik açılan deniz şirketi (1850-Abdulmecid)
Bank-ı Dersaadet: ilk açılan Osmanlı bankası (1847)
Kafes Sistemi: Şehzadelerin sancaklara çıkması yasaklanarak sarayda hapis hayatı yaşamaya başlamalarıdır ilk_defa _L_Ahmet döneminde uygulanmaya başladı
İLAÇ- BİLGİLER ENDERUN : İlk kez II.Murat Döneminde açıldı. Fatih Döneminde çok önemli bir seviyeye geldi
* Devlet memuru yetiştirilirdi. Mekteb-i Mülkiye : Kaymakam , Okul Müdürü, Nahiye Müdürü Rüştiyeler : İlkkez 1875 İdadiler : İlk kez 1835
Darül muallim : Erkek öğretmen okulu , 1870 Abdülmecit
Darül muallimat : Bayan öğretmen okulu 1870- Abdülaziz
Darül Mearif: Devlet memuru yetiştirmek amacıyla , 1849
Islahhane : Mithat Paşa tarafından açılan bir sanat okuludur , 1860 . Terzilik , Kunduracılık gibi bölümler. Sanayi Mektebi : 1868 de Çeşitli sanat dallarını öğretmek için açılmış.

Mimar Sinan Kimdir İstanbul Osmanlı Baş Mimarı İnşaat Mühendisi Baş Yapıtı Ustalık Eseri Sehzade Camii Dünya Usta Mimarlık Mimari
Mimar Sinan Kimdir İstanbul Osmanlı Baş Mimarı İnşaat Mühendisi Baş Yapıtı Ustalık Eseri Sehzade Camii Dünya Usta Mimarlık Mimari

CEVAP VER