Osmanli Devletinde Devlet Yönetimi

0
3439
Osmanli Devletinde Devlet Yönetimi
Osmanli Devletinde Devlet Yönetimi

OSMANLI DEVLETINDE DEVLET İDARESI

Osmanlı Devleti Türk örf ve adetlerine ve İslami kurallara göre yönetilirdi. Yani Osmanlı Devlet yönetiminde Orta Asya Türk geleneği ile Türk İslam devletlerinin büyük oranda etkili olduğunu söylemek mümkündür.

Devlet egemenlik hakkının tanrı tarafından verildiğine inanılan ve Osmanlı soyundan gelen hükümdarlar tarafından yönetilirdi. Bu yönetim şekline Teokratik Mutlak Monarşi denilirdi.

Kısaca Mutlakiyet denilen bu yönetim şekli 1876 yılına (Meşrutiyetin ilanı) kadar devam etmiştir.

Osmanlı Devletinde hükümdarlar;

• Bey
• Gazi
• Han
• Hakan
• Sultan
• Hünkar
• Padişah

unvanları ile anılırdı.
Hükümdarlar yetkilerini dine ve töreye dayalı olarak kullanır ve ayrıca Kanunname-i Ali Osman denilen yasalar uygun davranırlardı.

Kanunname-i Ali Osman ilk olarak Fatih Sultan Mehmet daha sonra da Kanuni Sultan Süleyman tarafından idari, ekonomik ve cezai alanlarda örf ve adetlere göre padişahların otoriteleri ile çıkardıkları kanunların bütünüdür.
Osmanlılarda padişahların emir ve buyruklarına Ferman veya Hatt-ı Hümayun, hükümdarlığın el değiştirilmesine Veraset Sistemi, hükümdar çocuklarına Şehzade, şehzadeleri eğiten akıl hocalarına Lala denilirdi.

Padişahlar Cülus Töreni ile tahta çıkar ve Cülus bahşişi dağıtırlardı. Ülke yönetiminde padişahın en önemli yardımcısı Vezir-i Azam ( Sadrazam), en önemli kurumu ise Divan-ı Hümayun idi. 

Divan-ı Hümayun

Divan örgütü ilk olarak Orhan Bey zamanında İznik’te kurulmuştur.
Divan önemli devlet meselelerinin görüşüldüğü, üyeleri padişah tarafından belirlenen en büyük organdı. Önemli konular divanda görüşülüp karara bağlanır ve hükümdar onayından geçerek yürürlüğe konurdu. Ayrıca karaların uygulaması (Yürütme) ve üst düzey yöneticiler arasındaki davalara(Yargı) bakmakta divanın göreviydi. Bu yüzden divan Danışma Meclisi, Bakanlar Kurulu ve Mahkemeye benzerdi.

Devlet yönetiminde İlmiye, Seyfiye ve Kalemiye sınıfları bulunuyordu.

ve bu üç sınıfında divanda temsilcileri bulunuyordu.

Osmanli Devletinde Devlet Yönetimi Osmanlı Devleti Arması Sembol Simge Tuğra Ordusu Askerleri İslam Orduları
Osmanli Devletinde Devlet Yönetimi Osmanlı Devleti Arması Sembol Simge Tuğra Ordusu Askerleri İslam Orduları

Divan Üyeleri ve Görevleri

Sadrazam (Vezir-i Azam): Padişahın mührünü taşır ve padişahtan sonra gelen en yetkili kişidir. Gerekli durumlarda Serdar- ı Ekrem sıfatı ile orduları yönetirdi. Fatih dönemi ile birlikte divana başkanlık yapardı. Günümüz Başbakan’ına benzerdi.
Kubbealtı Vezirleri: Seyfiye sınıfına mensup sayıları 1-7 arasında değişen sadrazam yardımcısı olan diğer vezirlerdir. Günümüz Devlet Bakanlarına benzer.
Kazasker: Adalet, hukuk ve eğitim-öğretim işlerinden sorumlu olan görevlidir.
Defterdar: Maliye ve ekonomiden sorumlu olan görevlidir.
Nişancı: Her türlü yazım işlerini yürüten ve padişah tuğrası (bir nevi imza) çeken görevlidir. Ayrıca fethedilen toprakların kaydını da tutar yardımcı katipler ile işlerini yürütürdü. Yardımcı katipler kurulu başkanına Reis’ülküttap denir.

Reis’ül küttap 16. Yüzyıldan sonra ayrı bir divan üyesi haline geldi.
Reis’ülküttap: Dış ilişkilerden sorumlu olan görevlidir.
Şeyhülislam: Din işlerinin en yetkili adamı ve alınan kararların ve yapılacakların dine uygunluğuna dair fetva vermekle görevli devlet adamıdır.
Yeniçeri Ağası: Yeniçeri ocağının başında bulunan ve ocaktan sorumlu görevlidir.
Kaptan-ı Derya: Deniz kuvvetlerinin ve donanmanın başında bulunan görevlidir.

CEVAP VER