Dini-Tasavvufi Halk Edebiyatı (Tekke Edebiyatı-Tasavvuf Edebiyatı)

0
2647
Dini Tasavvufi Halk Edebiyatı Tekke Edebiyatı Tasavvuf Edebiyatı Tekkeler Sufi Tasavvuf Tasavvufi Nedir Zikir Osmanlı
Dini Tasavvufi Halk Edebiyatı Tekke Edebiyatı Tasavvuf Edebiyatı Tekkeler Sufi Tasavvuf Tasavvufi Nedir Zikir Osmanlı

Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatı İslâmiyet’in ve Tasavvufun etkisiyle ortaya çıkmıştır. İslâmiyet’in kökleşip yayılmasında büyük etkisi olan tasavvuf, zamanla edebî eserlerde de işlenmiş, din ve tasavvuf, edebiyat aracılığıyla yayılmaya çalışılmıştır.

Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatına Tekke edebiyatı da denir. Dinî-Tasavvufî Türk edebiyatında asıl olan sanat yapmak değil, dinî-tasavvufi düşünceyi yaymaktır. Tekke şairlerinin çoğu tarikatlarda yetişmiş şeyh ve dervişlerdir. Tekke şiiri, halk şiirinden de divan şiirinden de nazım şekilleri almıştır.

En belirgin özellikleri şunlardır:

  1. Kurucusu 12. yüzyılda Doğu Türkistan’da yetişen Hoca Ahmet Yesevi’dir.
  2. Tekke Edebiyatı, Anadolu’ya 13. y.y.’dan itibaren gelişmiştir.
  3. Bu edebiyat şairleri tarikat merkezi olan tekkelerde yetişmiştir.
  4. Nazım birimi genellikle dörtlüktür.
  5. Hem aruz hem hece vezni kullanılmıştır.
  6. Şiirlerin çoğu ezgilidir.
  7. Allah, insan, felsefe, doğruluk, ibadet gibi konular işlenmiştir.
  8. İlahi, nefes, nutuk, devriye, şathiye, deme gibi nazım şekilleri kullanılmıştır.
  9. Dili Aşık Edebiyatı’na göre ağır, Divan Edebiyatı’na göre sadedir.
  10. Aşık, maşuk, şarap, saki gibi mazmunlara yer verilmiştir.

Yüzyıllara göre Tekke Edebiyatını en önemli temsilcileri şunlardır:

  • 12.yy.: Hoca Ahmet Yesevi

    Dini Tasavvufi Halk Edebiyatı Tekke Edebiyatı Tasavvuf Edebiyatı Tekkeler Sufi Tasavvuf Tasavvufi Nedir Zikir Osmanlı
    Dini Tasavvufi Halk Edebiyatı Tekke Edebiyatı Tasavvuf Edebiyat Tekkeler Sufi Tasavvuf Tasavvufi Nedir Zikir Osmanlı
  • 13.yy.: Yunus Emre, Hacı Bektaş-ı Veli
  • 14.yy.: Kaygusuz Abdal
  • 15.yy.: Hacı Bayram-ı Veli, Eşrefoğlu Rumi
  • 16.yy.: Pir Sultan Abdal
  • 17.yy.: Niyaz-ı Mısrî, Sinân-ı Ümmî, Hüdâi
  • 18.yy.: Sezai
  • 19.yy.: Kuddusi, Turâbi

CEVAP VER